آری می‌توانیم؛ پس بایست تلاش کنیم: دکترمحسن بهشتی پور | خانواده مطهر

آری می‌توانیم؛ پس بایست تلاش کنیم: دکترمحسن بهشتی پور

index

 

 

 

 

 

بزرگی می گفت که: گاه باید مانند کودکان بکوشیم تا اعتمادبه‌نفس و عزت‌نفس به دست آوریم. اگر این کار را نمی‌کنیم، باید به‌مثابه یک بزرگ‌سال بکوشیم تا راه دستیابی به اعتمادبه‌نفس و عزت‌نفس را بیابیم. به یاد داشته باشید هر کس ضعف‌هایی دارد. این واقعیتی است! به‌جای فروماندن در ضعف‌های خود و گرفتار شدن در دام یأس و ناامیدی، بکوشید بر ضعف‌هایتان غلبه کنید و با ضعف‌هایتان دوستی کنید تا دشمن روانتان نشود.

ما اغلب به خودمان اجازه می‌دهیم بابت چیزهایی نگران شویم که با بررسی دقیق‌تر، می‌فهمیم که واقعاً چندان هم مهم نیستند. ما روی مسائل و مشکلات کوچک تکیه کرده و آن‌ها را بیش‌ازاندازه بزرگ می‌کنیم. بسیاری از مردم مقدار زیادی از نیروی زندگی خود را صرف حرص خوردن برای چیزهای کم‌اهمیت می‌کنند به‌طوری‌که به‌کلی فراموش می‌کنند جاذبه و زیبایی زندگی را لمس کنند. وقتی‌که خود را متعهد دانستید در راستای این هدف کارکنید درمی‌یابید که برای مهربان‌تر و ملایم‌تر بودن، نیروی بسیار زیادی خواهید داشت.

گل که هنوز نو به‌دست‌آمده بود

نشکفته تمام باد قهرش بربود

بیچاره بسی امید در خاطر داشت

امید دراز و عمر کوتاه چه سود؟ سعدی

حرص درواقع نوعی جنون است، چراکه بسیاری از حریصان برای یک زندگی مرفه همه‌چیز دارند به‌گونه‌ای که می‌توانند تا آخر به‌راحتی زندگی کنند اما جنون حرص آن‌ها را راحت نمی‌گذارد و پیوسته آن‌ها را به تلاش و زحمت‌های طاقت‌فرسا وامی‌دارد آن‌گونه که گاه اگر همه کره زمین را به آن‌ها بدهند آرزو دارند به آسمان‌ها دست بیندازند و کره ماه را نیز در اختیار خود بگیرند.

در حدیث معروف قدسی نیز آمده است: «لَوْ خان ابن آدَمَ وادِیانِ مِنْ ذَهَب لاَبْتَغی إلیه ما ثالِثاً وَلا املاُ جَوْفَ ابْنَ آدَمَ إلاَّ التُّرابُ هرگاه فرزند آدم دودره پر از طلا داشته باشد خواهان دره دیگری است و چشم آدم را جز خاک (به هنگامی‌که بمیرد و دفن شود) پر نمی‌کند»

قرآن می‌فرماید: «(أَ فَلَمْ یَسیرُوا فِی الاْ رْضِ فَتَکُونَ لَهُمْ قُلُوبٌ یَعْقِلُونَ بِها أَوْ آذانٌ یَسْمَعُونَ بِها فَإِنَّها لا تَعْمَی الاْ بْصارُ وَلکِنْ تَعْمَی الْقُلُوبُ الَّتی فِی الصُّدُورِ)؛ آیا آنان در زمین سیر نکردند (تا آثار خاموش و بسیار عبرت‌آموز اقوام پیشین را ببینند) تا دل‌هایی داشته باشند که (حقیقت را) با آن درک کنند و گوش‌های شنوایی که با آن (ندای حق را) بشنوند؟! زیرا (بسیار می‌شود که) چشم‌های ظاهر نابینا نمی‌شود بلکه دل‌هایی که در سینه‌هاست (براثر غفلت و دنیاپرستی) کور می‌گردد». (سوره حج آیه 10)؛

 در دل همه شرک و روی بر خاک چه سود

با نفس پلید جامهٔ پاک چه سود

زهر است گناه و توبه تریاک وی است

چون زهر به جان رسید تریاک چه سود ابوسعید ابوالخیر

انسان‌هایی موفق به تغییر شرایط زندگی خود می‌شوند که ازنظر روانی، سالم باشند، اما چون این افراد کج‌خلق و ناراضی هستند، امکان تغییر شرایط را نخواهند داشت و دائم خودشان را سرزنش می‌کنند و با خودشان می‌گویند که چرا از توانایی و لیاقت کافی برخوردار نیستند و این مشکلات را به جامعه نسبت می‌دهند. اگر دچار شرایط ناگوار هستید، سعی کنید چند مشکل را باهم تحمل نکنید، زیرا حل چند مشکل به‌طور هم‌زمان، کار آسانی نیست. به همین دلیل فقط به مهم‌ترین مشکل فکر کنید و پله‌پله آن‌ها را حل کنید. هنگامی‌که شما بتوانید یک مسئله را حل کنید، امیدوارتر به سراغ بقیه مشکلات خواهید رفت، چون با خود می‌اندیشید که چقدر راحت، مشکل قبلی را حل کردم. آیا افرادی که افسرده هستند با خانواده خود نیز دچار مشکل می‌شوند؟

استرس زیادی که دنیای مدرن به ما وارد می‌کند سبب شده است که آرامش دست‌نیافتنی به نظر برسد. بااین‌حال بازهم هیچ دلیلی وجود ندارد که زندگی خود را پر از استرس و اضطراب نماییم. بسیاری از ما زمان زیادی را در نگرانی آینده به سر می‌بریم. اگر در کل عمر خود این زمان‌ها را محاسبه نماییم متوجه می‌شویم از یک سال هم بیشتر شده است. محققان متوجه شده‌اند که نگرانی و تشویش برای آینده قسمت زیادی از فعالیت ذهنی فرد را اشغال می‌کند. درحالی‌که این نگرانی هیچ کمکی به شما نمی‌کند به‌هیچ‌وجه. اگر بیشتر وقت خود را به فکر کردن درباره گذشته و نگرانی درباره آینده بگذرانید هیچ‌گاه نخواهید توانی است به‌اندازه کافی آرامش داشته باشید. برای رسیدن به آرامش روحی و فکری واقعی باید فقط در زمان حال از زندگی خود لذت ببرید نه افسوس گذشته را بخورید و نه نگران آینده باشید.

عصبانیت یک احساس مهم در انسان‌هاست. این احساس زمانی به ما دست می‌دهد که چیزی اشتباه باشد؛ اما ما نباید خشم خود را ادامه دهیم باید بر آن مدیریت داشته باشیم. هر چیزی نیاز به تمرین دارد پس انتظار نداشته باشید فقط با خواندن این فن‌ها بتوانید موفق شوید. عصبانیت می‌تواند عوامل گوناگونی داشته باشد ازجمله:

1. کم‌حوصلگی و کم‌ظرفیتی. 2. ضعف و ناتوانی مزاج. 3. عدم اعتمادبه‌نفس و خودکم‌بینی. 4. حساسیت‌های افراطی. 5. منفی‌بافی و سوءظن به دیگران. 6. همانندسازی و تقلید از والدین، همسالان و همکلاسان و … اما دلیل آن هر چه که باشد، با راه‌کارهایی که ارائه می‌شود تا حدود زیادی می‌توان از آن پیشگیری نمود.

به‌محض اینکه توانستید خود را کنترل و درست فکر کنید، ناراحتی و عصبانیتتان را به طریقی قاطع اما غیرمقابله‌ای ابراز کنید. نگرانی‌ها و نیازهایتان را واضح و مستقیم بیان کنید، بدون اینکه بخواهید کسی را ناراحت یا کنترل کنید. به‌جای اینکه روی موضوعی که عصبانیتان کرده تمرکز کنید، به این فکر کنید که چطور می‌توانید آن مشکل را حل کنید.

وقتی کسی شمارا به هر دلیلی ناراحت می‌کند، دردی در شما ایجاد می‌کند که مدت‌ها باقی می‌ماند. این رنج، اعتمادبه‌نفس شمارا کاهش می‌دهد و شاید قلبتان را شکسته باشد. اینجاست که بخشیدن دیگران و نداشتن کینه دشوار است. در آن لحظه طبیعی است که خشمگین شوید؛ اما این هیجان باعث درد مجدد می‌شود. اگر اجازه دهید عصبانیت و سایر احساسات منفی، احساسات مثبت را در شما از بین ببرد، خواهید دید که غرق در تلخی حس بی‌انصافی می‌شوید؛ اما اگر بتوانید کسی که عصبانیتان کرده را ببخشید، هردوی شما می‌توانید از آن موقعیت درس بگیرید. واقع‌بینانه نیست که انتظار داشته باشید همه درست همان‌طور که شما دوست دارید رفتار کنند.

حتی یادآوری خاطره دردناک، دوباره همان درد و رنج را ایجاد می‌کند. این ترس و تحقیر دائمی، تعادل جسمانی و هیجانی ما را به هم می‌زند و شمارا یک قربانی بی‌دفاع می‌کند که بیشتر آزار می‌بینید. در این مواقع باید بتوانید خشم خود را رها کنید. در بسیاری از مواقع کسی که موجب ناراحتی شما شده است، دیگر در زندگی شما حضور ندارد و بنابراین بخشش تنها به خودتان مربوط می‌شود. بخشش، یک تصمیم و انتخاب روشنگرانه است. دیگران را ببخشید تا احساس آرامش کنید.

اگر احساس استرس می‌کنید چند دقیقه بیرون بروید. فقط به تنفس خود دقت کنید. به‌آرامی نفس بکشید این کار اثری قدرتمند برای آرام کردن دارد. وقتی‌که هوا را به داخل شش‌های خود فرومی‌برید آرامش درونی را وارد بدن خود می‌کنید؛ و وقتی‌که هوا را به بیرون می‌رانید تجسم کنید تمام نگرانی‌ها و تشویش‌ها را بیرون رانده‌اید. به دست آوردن آرامش به همین سادگی است پس سعی نکنید آن را پیچیده نمایید.

رسیدن به آرامش و آسودگی خیال فقط با استراحت کردن تمام‌وقت در ساحل دریا به دست نمی‌آید. بلکه باید بیاموزیم چگونه آرامش را به دست بیاوریم. مهم نیست که در حال کار باشیم یا استراحت مهم این است که بدانیم چه بکنیم. اگر هر کاری را با برنامه و از راه صحیح انجام دهید احساس استرس و فشار کمتری خواهید داشت. وقتی‌که می‌خواهیم چند کار را باهم انجام دهیم خود را زیر بار فشار زیادی قرار داده‌ایم؛ و در این حال ایجاد آرامش بسیار سخت و دشوار است. زندگی را برای خود سخت نکنید. برای هر کاری زمان مشخص نمایید و آن‌قدر به خود وقت بدهید که از انجام آن لذت ببرید. یک کار را تکمیل نمایید و هر چه لازم است برای آن انجام دهید. آنگاه پاداش شما لذتی است که از انجام بی‌عیب و نقص آن کار نصیب شما خواهد شد.

وقت گذشته را نتوانی خرید باز

مفروش خیره کائن گهر پاک بی‌بهاست

گر زنده‌ای و مرده نه ای کار جان گزین

تن‌پروری چه سود چو جان تو ناشتاست

تو مردمی و دولت مردم فضیلت است

تنها وظیفه تو همی نیست خواب و خاست

زان راه بازگرد که از رهروان ته‌ای است

زان آدمی بترس که با دیو آشناست پروین اعتصامی

وقتی‌که ما نگران حرف مردم هستیم در حقیقت یک‌بار فکری به ذهن خود تحمیل کرده‌ایم؛ و ناخودآگاه به سمتی حرکت می‌کنیم که دیگران را خوشحال کنیم؛ و این هم ایجاد آرامش فکری را غیرممکن می‌سازد. مهم نیست که ما چه‌کار می‌کنیم یا چه می‌گوییم همیشه عده‌ای هستند که ایراد بگیرند؛ بنابراین باید در خود روحیه‌ای را تقویت کنیم که نه با ستایش و نه با انتقاد تحت تأثیر قرار نگیریم. این بدان معنا نیست که ما افکاری متفاوت با دیگران داریم، بلکه فقط به این معناست که نمی‌خواهیم به دیگران اجازه دهیم با عقاید خود آرامش روحی و فکری ما را به هم بریزند. البته این کار ساده‌ای نیست اما به‌مرورزمان می‌توانیم اثر عقاید دیگران در زندگی خود را کمتر کنیم. رسیدن به آرامش زمانی مقدور می‌شود که ما فکر کردن به حرف‌های مردم را متوقف کنیم.

در باغ دیوانه‌خانه‌ای قدم می‌زدم که جوانی را سرگرم خواندن کتاب فلسفه‌ای دیدم.

منش و سلامت رفتارش- با بیماران دیگر تناسبی نداشت. کنارش نشستم و پرسیدم:

اینجا چه می‌کنی؟»

با تعجب نگاهم کرد؛ اما دید که من از پزشکان نیستم. پاسخ داد: خیلی ساده پدرم که وکیل ممتازی بود. می‌خواست راه او را دنبال کنم. عمویم که شرکت بازرگانی بزرگی داشت. دوست داشت از الگوی او پیروی کنم. مادرم دوست داشت تصویری از پدر محبوبش باشم.

خواهرم همیشه شوهرش را به‌عنوان الگوی یک مرد موفق مثال می‌زد.

برادرم سعی می‌کرد مرا طوری پرورش بدهد که مثل خودش ورزشکاری عالی بشوم.

مکثی کرد و دوباره ادامه داد:

در مورد معلم‌هایم در مدرسه -استاد پیانو- و معلم انگلیسی‌ام هم همین‌طور شد. همه اعتقاد داشتند که خودشان بهترین الگویند. هیچ‌کدام آن‌طور به من نگاه نمی‌کردند که باید به یک انسان نگاه کرد… طوری به من نگاه می‌کردند که انگار در آیینه نگاه می‌کنند.

بنابراین تصمیم گرفتم خودم را در این آسایشگاه بستری کنم. اینجا دست‌کم می‌توانم خودم باشم.

برگرفته از: کتاب قصه‌هایی برای پدران. فرزندان. نوه‌ها- پائولوکوئیلو

اجازه ندهید تمام‌وقت شما صرف دیگران شود طوری که برای خود وقت کافی نداشته باشید. اگر کار شما به‌گونه‌ای است که مدام با تلفن و ایمیل درگیر هستید بهتر است از آن‌ها در زمان استراحت فرار کنید. مثلاً می‌توانید ساعات مشخصی را برای پاسخگویی به تلفن‌ها مشخص کنید. به این صورت به دیگران می‌فهمانید که شما هم به زمانی برای استراحت و آرامش نیاز دارید و نباید مزاحم شما شوند. وقتی به فشارهای روحی اجازه می‌دهید ساخته شوند ایجاد آرامش کار سختی می‌شود؛ اما با استراحت کافی می‌توانید هنگام کار باانرژی و توان بیشتری به وظایف خود را انجام دهید که نتیجه آن‌یک رضایت درونی است.

محیط شاداب تأثیر فراوانی در بهبود خلق دارد. البته توجه داشته باشید که شادابی به معنای افزایش رنگ و لعاب محیط نیست، بلکه باید شادی واقعی و عمیق وجود داشته باشد تا سلامت روان افراد تأمین شود. زندگی نباید تکرار مکررات باشد اگر متوجه شدید که در چرخه‌ای ناتمام از روزمرگی گیرکرده‌اید کارهایی کاملاً متفاوت انجام دهید. مثلاً اگر هرروز بعدازظهر وقت خود را با روزنامه خواندن و تماشای تلویزیون می‌گذرانید و پس‌ازآن احساس خوبی ندارید می‌توانید برای قدم زدن با خانواده یا دوستان بیرون بروید یا در فعالیت‌های ورزشی با دوستان شرکت کنید. این تغییر رویه به شما کمک می‌کند احساس آرامش بیشتری داشته باشید و نه‌تنها از روزمرگی نجات پیدا می‌کنید بلکه فعالیت‌های روزانه خود را هم بهتر انجام خواهید داد.

یک روز رسد غمی به‌اندازه کوه

یک روز رسد نشاط اندازه دشت

افسانه زندگی چنین است گلم

در سایه کوه باید از دشت گذشت مجتبی کاشانی

زندگی میلیون‌ها انسان روی زمین و خود بنده و شما وقتی تغییر می‌کند که آگاه بشویم. این اعتقاد که آموزش و یادگیری اولین و مهم‌ترین و طلایی‌ترین کلید برای تغییر زندگی است. اینکه آگاهی بدهید و آگاهی دریافت کنید. پس یادتان باشد؛ تنها چیزی که زندگی ما را تغییر می‌دهد خود تغییر است و تغییر در درجه اول از عمل و اقدام و رفتارهای جدید می‌آید. ولی قبل از عمل، چیزی که ضروری است برای اقدامات جدید، اعمال جدید… و رفتارهای جدید و متفاوت است. آگاهی و آموختن مطالب و آموزش‌های متفاوت. بیاموزیم و به آن‌ها عمل کنیم!

شخصی با هیجان و اضطراب، به حضور امام صادق ع» آمد و گفت:

درباره من دعایی بفرمایید تا خداوند به من وسعت رزقی بدهد که خیلی فقیر و تنگدستم.

امام: هرگز دعا نمی‌کنم.

چرا دعا نمی‌کنید؟!

برای اینکه خداوند راهی برای این کار معین کرده است، خداوند امر کرده که روزی را پی‌جویی کنید و طلب نمایید؛ اما تو می‌خواهی در خانه خود بنشینی و با دعا روزی را به خانه خود بکشانی!

همت یکی از صفات و حالات بشر است که می‌توان آن را به «عزم راسخ و قوی» تفسیر کرد. این انگیزه قوی، در حوزه اراده قرار می‌گیرد. ازاین‌رو، می‌توان مدعی شد که همت، اراده قوی در انسان است که به عزم ختم می‌شود. همت را می‌توان عزم جدی و باطنی قوی همراه با عشق و شور شدید دانست که هیچ‌چیز نمی‌تواند مانع آن شود و صاحب‌همت را از هدف خود بازدارد. آری کسی که در پی انجام کاری برمی‌آید، باید با تفکر به آثار و نتایج آن و با آمادگی برای رویارویی با مشکلات و سختی‌های در بین راه، کمر همت ببندد و عزم خود را برای شروع کار و نیکو به پایان رساندن آن جزم کند. پشتکار داشتن و عزم جدی و کمر همت بستن برای انجام امور و کارها، از مسائلی است که توجه به آن باعث می‌گردد تا افراد دایره کار و تلاش خود را گسترش دهند و برای خود افق گسترده‌تری تبیین کنند. اینکه انسان چه موقع احساس رضایت از خویش دارد بحث‌ها و مسائل زیادی مطرح است. یکی از مسائل به مسئله قانع بودن یا نبودن انسان برمی‌گردد. یکی از راه‌ها برای نجات انسان دست‌یابی به خودآگاهی است.

خودآگاهی توانایی شناخت و آگاهی از خصوصیات، نقاط ضعف و قدرت، خواسته‌ها، ترس و انزجار است. درواقع نوع خودآگاهی ما پیش‌بینی کننده احساس رضایت ما از خودمان وزندگی است و احساس راضی نبودن از خود نشانه‌ای است که به ما هشدار می‌دهد که نیازمند تغییر هستیم اما ممکن است این ذهنیت پیش آید که مابعد از عمری زندگی با خود و دیگران، خود را شناخته‌ایم اما تعجب خواهید کرد اگر بدانید که عده قلیلی از مردم بر اعمال و رفتار خود شناخت دارند و به‌ندرت می‌توانند ارزش‌ها، علایق و رفتارهای خود را تجزیه‌وتحلیل کنند. درواقع آن‌ها می‌خواهند همان کارهایی را که دیروز انجام داده‌اند امروز نیز کم‌وبیش انجام دهند و از هرگونه تغییر دوری می‌جویند.

داشتن خودآگاهی قوی بسیار مهم است به اطرافیان خود دقت کنید. آیا فردی را می‌شناسید که از خودآگاهی خوبی برخوردار باشد؟ نوع خودآگاهی ما پیش‌بینی کننده احساس رضایت ما از خود وزندگی است و به نظر می‌رسد که احساس رضایت ما از خود وزندگی است که تقریباً تمام فعالیت‌های ما معطوف به آن هست. احساس راضی نبودن از خود نشانه‌ای است که به فرد هشدار می‌دهد که نیازمند تغییر است اصلی‌ترین و اساسی‌ترین بخش این کار باکار بر روی خودآگاهی صورت می‌گیرد. خودآگاهی، توانایی شناخت خودآگاهی از خصوصیات، نقاط ضعف و قوت، توانایی‌ها و ناتوانایی‌هاست. این مهارت یکی از کلیدی‌ترین مهارت‌هایی است که هر فرد باید به آن مجهز باشد.

خودآگاهی به فرد امکان شناسایی هیجان‌های خوب و بد را می‌دهد باعث می‌شود که بتوانیم در موقعیت‌های مختلف به ارزیابی خود بپردازیم. اجزای خودآگاهی: ویژگی‌های کلی انسان اجزاء تشکیل‌دهنده خودآگاهی است. افکار، احساسات، رفتار ما انسان‌ها اغلب اوقات همان‌گونه رفتار می‌کنیم که احساس می‌کنیم و اغلب اوقات همان‌گونه احساس می‌کنیم که فکر می‌کنیم. عوامل مؤثر در رشد خودآگاهی پذیرش خود: خودمان را با تمام نقاط قوت و ضعفمان بپذیریم و دوست داشته باشیم مسلماً عوامل متعددی در چگونگی پذیرفتن خود به همان شکلی که هستیم نقش دارد.

پذیرش دیگران؛ به معنای پذیرش انسان‌ها که به همان شکلی که هستند با تمامی شباهت‌ها و تفاوت‌های بین فردی به نظر می‌رسد دو عامل زیر بنایی که تمامی تفاوت‌ها از آن نشأت می‌گیرند عبارت‌اند از تفاوت‌های ژنتیکی و توارثی و محیطی که هیچ دونفری را نمی‌توان کاملاً شبیه به هم پیدا کرد. قبول مسئولیت‌ها: با قبول مسئولیت‌ها شما گام بسیار مهمی در رشد اعتمادبه‌نفس خود و رسد به خودآگاهی بیشتر برداشته‌اید. قبول مسئولیت و درگیر شدن با مسائل مربوط به آن باعث می‌شود که به نقاط قوت و ضعف خود بیشتر پی ببریم. یکی از بزرگ‌ترین این موانع ترس از شکست و اشتباه کردن است. هرگز نباید از اشتباه و شکست خوردن خود هراس داشته باشید.

ديدگاه ها در اين مطلب .

طراحی و اجرا توسط : امید حسینایی