شیر مادر(قسمت اول)-(دکتر پروین رهبر) | خانواده مطهر

شیر مادر(قسمت اول)-(دکتر پروین رهبر)

یکی از مسائلی که در دوران بارداری باید به آن فکر کرد، نحوۀ تغذیۀ نوزاد است. جهت تصمیم گیری درست بایستی اطلاعات کافی و علمی در مورد انواع شیر داشت. عمومآ بهترین راه این است که والدین قبل از تولد نوزاد،با پزشک اطفال انتخاب شده تماس داشته وبا او آشنا شوند و در مـورد چـگونگی تغذیعۀ

فرزند خود با او مشاوره نمایند. ایـن باعث میشود تا بعد از تولد نـوزاد، کارها کامـلآ کنترل شده و بدون عجـله انجام شود. علاوه بر ایـن باعث میشود تغییر عقیده در مورد تغذیعۀ نوزاد بلافاصله بعد از تولد ، که مشکلات زیادی را به بار می آورد، وجود نـداشته باشد.بدین معنی که اگر مـادری تصمیم به استفاده از شیر خشک گرفتـه باشد و فرزندش چند روز ی از آن استفاده نماید وسپس تغییرعقیده داده وبـخواهد آنرا به شیر مـادر تبدیل کند،بسیار دردسر زا خـواهد شد ، چون بلافاصله بعد از تولد نوزاد،اگر تحریک پستان توسط او وجود نداشته باشد،مقدار شیر بسیار کاهش می یابد.نوزاد در پایان سا ل اول زندگیش وزنش سه برابر وزن تولد خواهد شد. در صد زیادی از این وزن از طریق شیر است. بنابراین نوع شیر مهم است. طبق نظر مراکز آکادمی آمریـکا شیر انسان بهترین تغذیعه برای کــودک است. واین شامل نـوزاد نـارس و بیمار (حتی بیماریهای نادر ) نیز میشود. این مراکز طـول مدت شیر دهی مادر راحـداقل شش ماه و حداکثر دو سال وحتی بیشتر ذکر کرده اند.

قرآن می فرماید: مادران فرزندان خود را دو سال کامل شیر بدهند.(بقره233)

حضرت رسول اکرم(ص)می فرماید: برای کودک شیری بهتر از شیر مادرش نیست.

شیر انسان می تواند شیر مادر طفل ویا شیر یک زن سالم دیگر (دایه) ویا از بانک شیر انسان باشد.در اسلام دایه گرفتن وجود دارد زیرا شیر یک دایۀ سالم بهتر از انواع دیگر شیر است. البته دایـه باید شرایط خاصی داشته باشد ،چون شیر خصلت را عوض می کند. روایت است که درزمان کودکی پیامبراسلام،

مـادر گرامیشان شیر کـافی نداشتند و جهت تغذیعۀ آن بزرگوار دایـه های زیـادی را امتــحان کردند ولی حضرت محمد(ص) شیـر آنـها را نمی پذیرفتند. تــا سرانجام شیر سینۀ زن پاکدامنی بنام حلیمۀ سعدیه را قبول کردند.

مزایای تغذیه با شیر مادرو نوزاد

شیر مادر یک بالانس تغذیعه ای خوبی را برای کمک به رشد نوزاد فراهم می کند. بچه هایی که از شیر مادر تغذیعه می کنند، در سال اول مرگ کمتری نسبت به بچه های تغذیعه شده از سایر انواع شیر دارند. شیر سینه پیشگیری کنندۀ خوبی از بیماریهایی مثل اسهال- اگــزما- آلرژی- عفونت گوش میــانی وعفونـت ریـه در کـودک می باشد. ایــن اثــر بخصوص درشش ماه اول است. در تغذیعه با غیر شیر پستان، مرگ بیشتری را در اثر ابتلا به اسهال در پـی داشتـه است. گفته میشود عفونت گوش میانی دربچه های تغذیعه شونده با غیر شیر مادر که با شیشه و بطور طاق باز صورت می گیرد، بیشتر است. و آن بعلت ورود شیر به گوش میانی و عفونت بدنبال آن می باشد.تحقیقات نشان داده است که شیر پستان شامل اسید های چرب مهمی است که به رشد مغز و افزایش مهارتهای مغزی کودک کمک میـکند(AA-DHA) . به همین علت در بسیاری از شیر خشک های قابل دسترس در آمریکا این دو نوع اسید چرب وجود دارد.

شیر مادر ارزان- قابل دسترس درهر ساعت از شبانه روز است. معمولآ به مقدار لازم موجود است. دمای مناسبی دارد. با چربی کم و تمیز و بدون میکروب است. برای تولیدش انرژی مصرف نمی شود. تولیدش آلودگی محیطی و مواد زائد ندارد. همیشه تازه است. اولین شیر سینه آغوز نامیده می شود،که به رنگ زرد و غلیظ می باشد.و در روزهای اول زایمان ترشح می شود. به علت داشتن مواد ضد میکروبی به منزلۀ اولین واکسیناسیون نوزاد به حساب

می آید و او را از عوامل بیماریزا در امان نگه می دارد واین بوسیلۀ تشکیل دادن یک لایۀ محافظ روی مامبران های مخـاطی در دستـگاه گـوارش و حـلق وبینی می باشد. این فاکتورهای ایمنی به مقدار کمتر در شیر معمولی مادر نیز وجود دارد. خوردن آغوز سبب تسهیل در جریان مدفوع نوزاد شده ومعده و روده های او را برای تغذیعه با شیر مادر آماده می نماید. آغوز پس از دو تا سه روز به شیر دائم تبدیل می شود.

آمینو اسید های موجود در شیر وساختمان پروتئنی آن بهترین ترکیب برای بچۀ انسان است. این موضوع در مورد قند و چربی موجود در شیر نیز صادق است. دستگاه گوارش نوزاد،ویتامین و آنزیم ها و املاح موجود در شیر مادر را به بهترین نحو هضم می نماید. مادران شیرده از دردسر حمل شیشه و شستن

آن آسوده اند. شیر مـادر فاکتـورهایی را دارد که باعث جـلوگیری از رشد آمیب و میـکروب در رودۀ نـوزاد می شود و تـمام ویتـامین ها و مواد لازم بـرای سلامتی نوزاد را برای شش ماه اول دارد. پروتئین های موجود در شیر گاو از مهمترین آلرژن ها میباشند. بهمین علت کودکان تغذیه شونـده از شیر گاو مستعد آلرژی هستند این حالت در شیر خشک نیز وجود دارد. از علایم این حساسیت بی قراری- گریۀ بعد از شیر خوردن – تهوغ و استفراغ و اسهال و ضایعات پوستی است.توصیه میشود زیر یک سال از شیر گاو استفاده نشود

یک نکتۀ اعجاب انگیز شیر مادر این است،که علیرغم نداشتن تغذیۀ کافی مادر،شیر سالم و با کیفیت تولید میشود که احتیاجات بچه را برطرف میکند.ولی باید توجـه داشت که اگـرچه تغذیۀ ناکافی مـادر به بچه صدمه نمیزند ولـی باعث آسیب مـادر خـواهد شد.بـچه های تغذیۀ شونـده با شیر خشک ممـکن است از نظر ظاهر دوبرابر بچه های تغذیه شده با شیر انسان رشد کنند ولی هیچ شیر خشکی نمیتواند جایگزین شیر انسان شود. کلسترول موجود در شیر انسان نسبت بـه شیر خشک بیشتر است.این ماده در رشد مغز و ساخت هورمون ها و همچنین ساخت ویتامین D و صفرای گوارشی مؤثر است.تحقیقات نشان داده است که شیر و انرژی متعلق به آن بعد از یک سال شیر دادن کاهش مییابد.

مزایای معجزه آسای شیر انسان در دراز مدت

شیر انسان میتواند از انواع دیابت در بزرگسالی جلوگیری کند – شانس چاقی را در سنین بالاتر کم میکند – شانس آلرژی و عفونت های روده ای و تنفسی را در بزرگسالی کاهش میدهد.

اثرات عاطفی شیر مادر

بچه در رحم مادر ضربان قلب مـادر را میشنود.در هنگام شیر خـوردن علاوه بر شنیدن ضربـان قلب مادر،بـوی بدن او را نیز استشمام میکند.ایـن حـالت در تغذیه با شیر خشک و انواع دیگر شیر وجود ندارد.معمولآ طفل با شیشه در رختخواب خود شیر مینوشد.در موقع شیر خوردن طفل،تلاقی چشم مادر و فرزند و تماس بدنی آنها ارتباط خوبی را بین آندو برقرار میکند و این نزدیکی منجر به ایجاد احساس امنیت و نشاط در کــودک میشوند. ایـن پدیدۀ بی نظیر عـاطفی برای مادر نیز بسیار لذت بخش است

 

شیر مادر، این اعجاز الهی را از فرزند خود دریغ نکنید

ديدگاه ها در اين مطلب .

طراحی و اجرا توسط : امید حسینایی